Stan cywilny to sytuacja prawna osoby w odniesieniu do małżeństwa, stwierdzona w akcie stanu cywilnego. W polskim prawie obowiązuje zamknięty katalog czterech kategorii: panna lub kawaler, zamężna lub żonaty, rozwiedziona lub rozwiedziony oraz wdowa lub wdowiec.
Czym jest stan cywilny?
Definicja wynika z art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. – Prawo o aktach stanu cywilnego. Stan cywilny określa prawną sytuację osoby w odniesieniu do małżeństwa. Jest kształtowany przez takie zdarzenia jak zawarcie małżeństwa, jego rozwiązanie przez rozwód albo śmierć współmałżonka.
Nie jest to określenie opisujące ogólną sytuację rodzinną ani relacje osobiste. Informacja o stanie cywilnym wynika z aktów stanu cywilnego i może mieć znaczenie przy sporządzaniu dokumentów urzędowych lub aktu notarialnego.
Jakie są rodzaje stanów cywilnych?
Ustawa wskazuje zamknięty katalog stanów cywilnych. Oznacza to, że w świetle polskiego prawa istnieją tylko następujące kategorie:
| Stan cywilny | Krótki opis prawny |
|---|---|
| Panna lub kawaler | Osoba, która nigdy nie pozostawała w prawnym związku małżeńskim. |
| Zamężna lub żonaty | Osoba pozostająca w ważnym związku małżeńskim. |
| Rozwiedziona lub rozwiedziony | Osoba, której małżeństwo zostało rozwiązane prawomocnym orzeczeniem sądu. |
| Wdowa lub wdowiec | Osoba, której małżeństwo ustało wskutek śmierci współmałżonka. |
Separacja a stan cywilny
Separacja nie jest odrębnym stanem cywilnym i nie zmienia statusu osoby na rozwiedzioną lub rozwiedzionego. Osoba pozostająca w separacji nadal pozostaje w związku małżeńskim, dlatego jej stan cywilny nie odpowiada kategorii „rozwiedziona” ani „rozwiedziony”.
Także określenia „singiel”, „singielka”, „partner” czy „konkubinat” mają charakter potoczny. Nie należą do ustawowego katalogu stanów cywilnych. W dokumentach urzędowych i notarialnych należy posługiwać się właściwym określeniem prawnym, a nie ogólnym opisem sytuacji osobistej.