Druga umowa o pracę na czas określony może zostać zawarta, jeśli łączna liczba umów terminowych z tym samym pracodawcą nie przekroczy trzech, a ich łączny czas trwania nie przekroczy 33 miesięcy. Umowa na okres próbny nie wlicza się do tych limitów. Przekroczenie limitu liczby umów albo czasu zatrudnienia powoduje z mocy prawa przekształcenie umowy w bezterminową.
Druga umowa o pracę na jaki okres może zostać zawarta?
Przepisy nie wskazują osobnego, stałego limitu wyłącznie dla drugiej umowy. Jej maksymalny okres zależy od tego, ile czasu wykorzystano już na pierwszej umowie na czas określony. Trzeba też sprawdzić, czy zawarcie kolejnej umowy nie spowoduje przekroczenia dopuszczalnej liczby umów.
Zgodnie z art. 251 Kodeksu pracy między tym samym pracodawcą a pracownikiem mogą zostać zawarte co do zasady najwyżej trzy umowy na czas określony, a łączny okres zatrudnienia na ich podstawie nie może przekroczyć 33 miesięcy. Druga umowa jest więc dopuszczalna, ale jej długość trzeba obliczyć z uwzględnieniem pierwszej umowy.
Jak liczyć limit 3 umów i 33 miesięcy?
Limity dotyczą wyłącznie umów na czas określony zawartych między tymi samymi stronami stosunku pracy. Obowiązują niezależnie od siebie. Oznacza to, że można wyczerpać limit czasowy przed wykorzystaniem trzech umów albo zawrzeć trzy umowy przed upływem 33 miesięcy.
| Rodzaj umowy | Wliczana do limitu 33 miesięcy | Wliczana do limitu 3 umów |
|---|---|---|
| Umowa na okres próbny | Nie | Nie |
| Umowa na czas określony | Tak | Tak |
Umowa na okres próbny, która może trwać maksymalnie trzy miesiące, nie zmniejsza żadnego z limitów. Jeżeli po niej pracownik podpisze pierwszą umowę na czas określony na 12 miesięcy, a następnie drugą na kolejne 12 miesięcy, z limitu czasowego pozostaje jeszcze 9 miesięcy. Trzecia umowa terminowa może wtedy trwać najwyżej przez ten pozostały okres, o ile nie zachodzi jeden z ustawowych wyjątków.
Przerwa między umowami nie powoduje rozpoczęcia liczenia od początku. Kodeks pracy nie przewiduje okresu, po którego upływie wcześniejsze umowy przestałyby być uwzględniane. Przed zawarciem drugiej umowy należy więc sprawdzić całą historię zatrudnienia terminowego u danego pracodawcy, a nie tylko bezpośrednio poprzedzającą umowę.
Kiedy limity 3/33 nie obowiązują?
Limity nie mają zastosowania do każdej umowy na czas określony. Art. 251 § 4 Kodeksu pracy wyłącza je w określonych sytuacjach:
- Zastępstwo – gdy umowa służy zastąpieniu pracownika podczas jego usprawiedliwionej nieobecności.
- Praca dorywcza lub sezonowa – gdy charakter pracy uzasadnia terminowe zatrudnienie.
- Okres kadencji – gdy umowa jest związana z czasem pełnienia określonej funkcji.
- Obiektywne przyczyny po stronie pracodawcy – gdy umowa zaspokaja rzeczywiste, okresowe zapotrzebowanie i jest niezbędna w konkretnych okolicznościach.
W ostatnim przypadku pracodawca powinien wskazać przyczyny uzasadniające wyłączenie limitów w treści umowy oraz zawiadomić właściwego okręgowego inspektora pracy. Samo ogólne przekonanie pracodawcy, że zatrudnienie terminowe jest wygodne, nie wystarcza do zastosowania tego wyjątku.
Co się dzieje po przekroczeniu limitu?
Jeżeli zostanie przekroczony limit 33 miesięcy albo zostanie zawarta czwarta umowa na czas określony, umowa przekształca się w umowę na czas nieokreślony z mocy prawa. Nie trzeba podpisywać dodatkowego aneksu ani zawierać nowej umowy, aby wywołać ten skutek.
Limity działają niezależnie. Wystarczy przekroczenie jednego z nich. Przykładowo, gdy trzecia umowa została zawarta na okres dłuższy niż pozostały do wykorzystania limit 33 miesięcy, zatrudnienie staje się bezterminowe od dnia następującego po dniu, w którym upłynął dopuszczalny okres zatrudnienia terminowego. Podobnie czwarta umowa na czas określony nie pozostaje umową terminową tylko dlatego, że łączny okres zatrudnienia nie przekroczył jeszcze 33 miesięcy.
Na co zwrócić uwagę przed podpisaniem drugiej umowy?
Pracodawca powinien przeanalizować akta osobowe i ustalić liczbę oraz łączny czas wcześniejszych umów na czas określony zawartych z pracownikiem. Zmiana stanowiska, zakresu obowiązków albo wysokości wynagrodzenia sama w sobie nie resetuje limitów. Także ponowne zatrudnienie po przerwie nie pozwala automatycznie rozpocząć liczenia od początku.
Najbezpieczniej przed podpisaniem dokumentu ustalić, ile umów terminowych już zawarto i ile miesięcy pozostało do osiągnięcia limitu 33 miesięcy. Dopiero na tej podstawie można określić maksymalny okres drugiej umowy.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi indywidualnej porady prawnej. W przypadku nietypowej historii zatrudnienia lub sporu dotyczącego rodzaju umowy warto skonsultować dokumentację z prawnikiem prawa pracy.