W działalności nierejestrowanej limit sprawdzasz na podstawie przychodu należnego, a podatek obliczasz od dochodu. W 2026 roku limit wynosi 10 813,50 zł na kwartał. Do limitu wliczasz kwoty należne, nawet jeśli klient jeszcze nie zapłacił. W zeznaniu PIT-36 wykazujesz natomiast przychód faktycznie otrzymany, pomniejszony o udokumentowane koszty uzyskania przychodu.
Limit kwartalny 2026: 10 813,50 zł przychodu należnego.
Przychód do limitu a przychód do PIT
W działalności nierejestrowanej występują dwie różne metody ustalania przychodu. Pierwsza służy do sprawdzenia, czy nadal możesz korzystać z działalności nierejestrowanej. Druga jest potrzebna do rozliczenia podatku dochodowego.
| Cecha | Przychód należny do limitu | Przychód podatkowy do PIT |
|---|---|---|
| Moment ujęcia | W momencie sprzedaży towaru lub wykonania usługi, gdy powstaje należność | W momencie otrzymania pieniędzy lub postawienia ich do dyspozycji |
| Cel | Kontrola kwartalnego limitu działalności nierejestrowanej | Ustalenie przychodu wykazywanego w PIT-36 |
| Nieopłacona faktura lub rachunek | Wlicza się do limitu, mimo braku zapłaty | Nie jest jeszcze przychodem podatkowym |
Przychód należny obejmuje kwoty wynikające ze sprzedaży lub wykonanej usługi, które klient powinien zapłacić. Do limitu wlicza się je także wtedy, gdy termin płatności jeszcze nie minął albo kontrahent spóźnia się z zapłatą.
Nie uwzględnia się natomiast między innymi wartości zwróconych towarów, bonifikat i skont. Bieżącą kontrolę limitu ułatwia uproszczona ewidencja sprzedaży.
Przychód podatkowy obejmuje pieniądze faktycznie otrzymane lub pozostawione do dyspozycji. Jeżeli klient zapłaci dopiero w kolejnym miesiącu, kwota staje się przychodem podatkowym dopiero w momencie otrzymania zapłaty. Ta zasada nie zmienia jednak sposobu liczenia limitu działalności nierejestrowanej.
Jak obliczyć dochód do PIT-36?
Podatek dochodowy nie jest liczony od całego przychodu podatkowego, lecz od dochodu. Dochód powstaje po odjęciu od otrzymanego przychodu kosztów, które pozostają w związku z działalnością i są odpowiednio udokumentowane.
Obliczenie wygląda następująco:
- Ustal sumę pieniędzy faktycznie otrzymanych od klientów w danym roku.
- Odejmij udokumentowane koszty uzyskania przychodu poniesione w związku z działalnością.
- Wykaz przychód, koszty i dochód w rocznym zeznaniu PIT-36.
Do kosztów mogą należeć wydatki bezpośrednio związane z uzyskaniem przychodów, na przykład:
- materiały i surowce potrzebne do wykonania produktów lub usług
- towary handlowe przeznaczone do sprzedaży
- narzędzia i sprzęt wykorzystywane przy działalności
- energia, transport lub inne wydatki związane z konkretną sprzedażą
Koszty rozpoznajesz kasowo, czyli w momencie rzeczywistego poniesienia wydatku. Zachowuj faktury, rachunki lub inne dowody zakupu. Bez dokumentów wykazanie kosztu w PIT może zostać zakwestionowane.
Przykład: w ciągu roku otrzymałeś od klientów 8 000 zł. Udokumentowane koszty materiałów i narzędzi wyniosły 2 500 zł. Dochód do wykazania wynosi 5 500 zł. Sama kwota 8 000 zł może być jednak istotna przy rozliczeniach podatkowych jako przychód, a przychód należny – przy sprawdzaniu limitu działalności nierejestrowanej.
Co dzieje się po przekroczeniu limitu?
Jeżeli suma przychodów należnych przekroczy w kwartale 10 813,50 zł, działalność traci status nierejestrowanej od dnia przekroczenia limitu. Od tego momentu staje się działalnością gospodarczą.
W takiej sytuacji trzeba złożyć wniosek o wpis do CEIDG w ciągu 7 dni od dnia przekroczenia limitu. Do oceny tego obowiązku nie bierzesz dochodu po odjęciu kosztów ani wyłącznie pieniędzy, które już wpłynęły na konto. Decydujący jest przychód należny.
Najprostsza zasada jest więc taka: przychód należny służy do kontroli limitu, a przychód otrzymany pomniejszony o koszty służy do ustalenia dochodu w PIT-36.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady podatkowej ani prawnej. W przypadku nietypowych transakcji lub wątpliwości dotyczących rozliczeń skonsultuj się z doradcą podatkowym albo właściwym urzędem skarbowym.